Đông trùng hạ thảo hoang dã chưa biến mất, nhưng các nhà nghiên cứu cho biết nó ngày càng khó tìm, và tổ chức bảo tồn quốc tế IUCN xếp loài này vào hạng Vulnerable (Sắp nguy cấp) trong Red List (đánh giá năm 2020). Tại Ten Lei Yen ở Little Saigon, Westminster, chúng tôi mua nguyên miếng đã phân hạng từ Nagqu, Tibet, và chúng tôi nghĩ người mua cẩn thận nên hiểu nguồn cung đứng sau những miếng đó.
Vì sao số lượng hoang dã đang giảm?
Các nhà nghiên cứu chỉ ra hai áp lực. Thứ nhất là thu hái quá mức: suốt nhiều thập niên, mỗi mùa ngày càng có nhiều người lên các đồng cỏ, và các miếng bị lấy đi trước khi nấm kịp phát tán bào tử. Thứ hai là khí hậu. Loài này chỉ sống trong một dải hẹp đồng cỏ núi cao lạnh trên Cao nguyên Tây Tạng và các sườn Himalaya, thường ở độ cao khoảng 3.500 đến 5.000 mét. Các nhà nghiên cứu cho biết sự ấm lên trên cao nguyên có thể đang làm thay đổi nơi nó sống được, và một loài cần nền đất lạnh thì còn rất ít chỗ để lên cao hơn. Chúng tôi không phải nhà khoa học, và bức tranh đầy đủ vẫn đang được nghiên cứu, nhưng đó là hai lý do bạn sẽ thấy được nhắc đi nhắc lại.
Chúng tôi nói kỹ hơn về địa lý trong bài đông trùng hạ thảo hoang dã đến từ đâu và vì sao hiếm.
Đông trùng hạ thảo hoang dã có chính thức bị coi là nguy cấp không?
Cách dùng từ ở đây rất quan trọng. IUCN Red List xếp Ophiocordyceps sinensis vào hạng Vulnerable, thấp hơn Endangered một bậc. Việc xếp hạng đó có từ năm 2020. Vulnerable là lời cảnh báo rằng loài này đối mặt nguy cơ cao nếu xu hướng hiện nay tiếp tục, chứ không phải lời khẳng định rằng nó đã biến mất. Đôi khi bạn sẽ thấy chữ “endangered” được dùng tùy tiện trong các bài viết, nhưng chúng tôi muốn nhắc lại đúng tên hạng mục.
Mua và nhập khẩu có hợp pháp không?
Theo hiểu biết của chúng tôi, loài này không nằm trong danh sách CITES, hiệp ước quốc tế kiểm soát việc buôn bán nhiều loài thực vật và động vật được bảo vệ. Việc thu hái được quản lý ngay tại nơi khai thác: Trung Quốc và Nepal đều quản lý bằng mùa vụ, giấy phép và hạn ngạch địa phương. Những quy định như vậy thay đổi theo từng năm, và chúng tôi không đưa ra lời khuyên pháp lý. Điều chúng tôi có thể nói là khách mua từ cửa hàng chúng tôi nhận một sản phẩm đã hoàn chỉnh, đóng gói sẵn ngay tại Mỹ. Nếu bạn định tự mang đông trùng hạ thảo về từ một chuyến đi nước ngoài, hãy kiểm tra quy định hải quan Mỹ hiện hành trước.
Việc thu hoạch được quản lý thế nào?
Việc thu hái diễn ra trong một khoảng thời gian ngắn, khoảng từ tháng Năm đến tháng Sáu, khi cuống nấm nhú lên qua lớp đất đã tan băng và có thể nhìn thấy bằng mắt thường. Ở nhiều vùng, các làng giữ quyền thu hái cho đồng cỏ của riêng mình, và người thu hái cần có giấy phép. Một số khu vực cũng áp dụng thời gian nghỉ hoặc hạn ngạch để giới hạn lượng được lấy. Mức độ thực thi nghiêm ngặt đến đâu thì khác nhau tùy nơi, vì vậy chúng tôi không khẳng định nhiều hơn những gì chúng tôi biết.
Vì sao từng có xung đột về các vùng thu hoạch?
Khi một loại sản vật nhỏ, đáng giá mọc trong một khu vực hạn chế, người ta quan tâm đến việc ai được phép thu hái. Trước đây đã có báo cáo về các tranh chấp đồng cỏ giữa các làng và các vùng lân cận, đó là một phần lý do quyền thu hái nay được giao cho địa phương. Chúng tôi chỉ nhắc đến vì nó giải thích vì sao có giấy phép và quyền của làng.
Vì sao giá dao động theo từng năm?
Vì nguồn cung là hoang dã, một mùa kém sẽ thể hiện ngay tại quầy. Thời tiết, số người thu hái lên núi, và số miếng đạt từng hạng kích cỡ đều làm giá thay đổi. Chúng tôi đã viết một bài giải thích đầy đủ trong vì sao giá đông trùng hạ thảo hoang dã thay đổi theo từng năm, nên sẽ không nhắc lại ở đây.
Cordyceps sinensis nuôi cấy có giảm áp lực lên nguồn cung hoang dã không?
Có thể, nhưng chúng tôi không đo lường được điều đó từ quầy hàng của mình. Cordyceps sinensis nuôi cấy là một nguồn khác của cùng loài, bán dạng nguyên miếng, nên mang đến cho người mua một lựa chọn không phụ thuộc vào đợt thu hái hoang dã của mùa đó. Chúng tôi có một bộ sưu tập nuôi cấy riêng và ghi rõ là nuôi cấy. Nếu bạn đang cân nhắc giữa hai loại, bài so sánh đông trùng hạ thảo hoang dã và nuôi cấy của chúng tôi nêu những khác biệt về hình dạng, kích cỡ và nguồn gốc.
Ten Lei Yen mua hàng như thế nào?
Chúng tôi mua nguyên miếng đã phân hạng từ Nagqu, Tibet, và bán theo hạng kích cỡ, với xuất xứ ghi trên nhãn. Chúng tôi không mua bột hay chiết xuất, nên thứ bạn thấy trong gói là nguyên miếng, với thân sâu và cuống nấm mảnh. Bạn có thể xem bộ sưu tập đông trùng hạ thảo hoang dã hiện có theo kích cỡ.
Người mua cẩn thận nên xem gì?
Hãy bắt đầu với nhãn: nhãn phải nêu rõ xuất xứ, không chỉ tên một quốc gia, và ghi hạng kích cỡ. Tiếp theo, hãy nhìn chính các miếng hàng. Chúng phải nguyên vẹn, không vụn nát hay lẫn mảnh vỡ. Cuối cùng, hãy hỏi người bán. Người thật sự làm việc với sản phẩm có thể cho bạn biết nó đến từ đâu và khoảng khi nào được thu hái. Bài hướng dẫn cách đọc nhãn đông trùng hạ thảo của chúng tôi đi qua từng bước. Chúng tôi mô tả sản phẩm theo những gì nó là, nó đến từ đâu và cách nấu; những câu hỏi về chế độ ăn hay nhu cầu y tế xin hỏi bác sĩ của bạn.
Tôi có thể xem tận mắt các miếng hàng trước khi mua không?
Được. Cửa hàng của chúng tôi ở 9741 Bolsa Ave, Suite 107, Westminster mở cửa thứ Hai đến thứ Bảy từ 10 giờ sáng đến 5 giờ 30 chiều và Chủ nhật từ 10 giờ sáng đến 5 giờ chiều, và chúng tôi sẵn lòng mở gói để cho bạn xem các miếng cạnh nhau. Nếu bạn ở xa hơn, những miếng này cũng được giao từ tenleiyen.com đến bất kỳ nơi nào trong nước Mỹ.
Việc xếp loại Vulnerable có nghĩa là tôi không nên mua đông trùng hạ thảo hoang dã không?
Red List là một đánh giá về bảo tồn, không phải quy định thương mại, nên nó không khiến việc mua đông trùng hạ thảo hoang dã trở thành bất hợp pháp. Chọn loại hoang dã, nuôi cấy hay không loại nào là quyền của bạn, và chúng tôi sẵn lòng trao đổi thêm tại quầy.
hoặc
